Hieronder belichten we enkele sessies en sprekers. Voor het programma van uur tot uur kun je binnenkort terecht in Sched.

Wanneer de Belastingdienst met nepbewijs komt…

Een ongekende heksenjacht’, zo kwalificeert RTL-onderzoeksjournalist Pieter Klein de jacht door de Belastingdienst op fraudeurs. Die helemaal geen frauders bleken te zijn. Ten onrechte werden de toeslagen voor kinderopvang van driehonderd ouders stopgezet. Sommigen kwamen terecht op zwarte lijsten en kregen met procedures te maken, aangespannen door De Belastingdienst. Met gebroken huwelijken, verloren banen en veel persoonlijk leed als gevolg. Wat als de overheid zo onbetrouwbaar blijkt, weigert fouten toe te geven en het lot van een stuntelende staatssecretaris het algemeen belang begint te overschaduwen? Pieter Klein (RTL) en Jan Kleinnijenhuis (Trouw) zochten het uit en vertellen erover.

Drie jaar lang een onschuldige migrant vrijgepleit

Lorenzo Tondo, de Italiaanse migratie-correspondent van The Guardian, bevrijdde met zijn journalistieke publicaties deze zomer een onschuldige migrant. Die ervan werd beschuldigd een van de grootste smokkelnetwerken van de Middellandse Zee te hebben gerund. Jarenlang zat Medhanie Berhe vast omdat zijn naam en gedragingen sterk leken op een mensensmokkelaar waar Europa jarenlang achteraan zat. Door de vasthoudendheid van Tondo en samenwerking met journalisten van The New Yorker, de Zweedse publieke omroep en De Groene Amsterdammer, toonde hij na drie jaar en vele publicaties aan dat de verkeerde man vastzat. Toch is het verhaal nog niet afgerond, want die arme migrant wacht nog veel ellende – Tondo is vastbesloten dat aan te tonen.

Fouad Youcefi, voorzitter van de Zweedse vereniging van onderzoeksjournalisten Föreningen Grävende Journalister, is een van de keynote speakers tijdens plenaire opening van het conferentieprogramma. Fouad werkt als onderzoeksjournalist bij de Zweedse publieke televisie, is trainer en weet veel van de Zweedse openbaarheidswetgeving. In zijn verhaal gaat hij in op de veel geprezen Zweedse Wob en zal vertellen hoe het komt dat deze openbaarheidswet, net als in andere Scandinavische landen, langzaam maar zeker wordt uitgehold.

Huib Modderkolk (de Volkskrant) schrijft een boek over de AIVD. Hoe doe je dat, schrijven over de geheime dienst? En hoe kwam het dat hij nog voor publicatie voor de rechter moest verschijnen? Een sessie over geschrapte passages en verantwoord omgaan met je bron in het programmaspoor Topwerk.

Lars Bové (De Tijd) schrijft dit jaar het VVOJ-essay over de relatie journalist en overheid. Tijdens de plenaire opening van het conferentieprogramma belicht hij de hoofdlijnen. Voor discussie over zijn werk is alle gelegenheid in de vervolgsessie in het themaspoor. Uiteraard krijgen alle conferentiebezoekers een exemplaar van het essay mee naar huis.

Marianne de Rooij (1949) stapte in 1985 vanuit de sociale advocatuur over naar de rechterlijke macht en werd senior bestuursrechter met als een van haar specialisaties de Wet Openbaarheid van Bestuur. Inmiddels is ze met pensioen en kan zij dus vrijuit praten over haar ervaringen met journalisten als eisers in Wob-procedures. Welke fouten zullen wij na haar tips in ieder geval niét meer maken?

Claude Archer is een van de oprichters van Transparencia, de Wob-website voor activisten en journalisten in België. Een soortgelijke website wordt ontwikkeld door de VVOJ in samenwerking met Transparencia. Claude zal vertellen over nut en noodzaak van digitaal Wobben, de actievoering van Transparencia voor verbetering van de Belgische Wob en de samenwerkingen tussen Transparencia, burgerjournalisten en onderzoeksjournalisten waaronder de Belgische nieuwssite voor diepgaande onderzoeksjournalistiek Apache.